Shkruan Ermira Kondo, gazetare investigative e pavarur, themeluese e BES’SA (dikur Aleanca e Çamërisë)
Këtë mëngjes, në emër të organizatës BES’SA, i dërgova sërish zyrtarisht Kryeministrit shqiptar, Edi Rama, email-in e datës 25 shtator 2025, të shoqëruar me gjashtë dokumente që prezantonin projektin tonë:
“Rrënjët Arbëreshe – Nga Kujtesa drejt Zgjimit”
Po i bëj publike sot pamjet e kësaj letre, jo për të nxitur polemika të mëtejshme, por sepse, gjatë më shumë se tridhjetë e pesë viteve gazetari dhe angazhim, kam mësuar se demokracia nuk ndërtohet në heshtje, as përmes fshirjes apo përvetësimit të punës së qytetarëve.
Ky projekt nuk ishte thjesht një ide kalimtare.
Ai përfaqësonte muaj dhe vite kërkimi, reflektimi dhe pune rreth një ambicieje thellësisht evropiane dhe ballkanike: për ta shndërruar mentalitetin tonë të mbijetesës në qëndrueshmëri, për të rindërtuar besimin, për të hapur hapësira për dialog, për të formësuar mendimin kritik dhe për të bashkuar gratë, familjet, intelektualët, shoqërinë civile dhe diasporën në transformimin e shoqërive tona.
Projekti ynë, i propozuar tashmë, parashikonte që nga viti 2025:
– laboratorë idesh dhe veprimi;
– një proces të strukturuar dëgjimi të popullatës;
– një platformë dixhitale;
– mekanizma monitorimi dhe paralajmërimi;
– tregues të ndikimit dhe besueshmërisë;
– një eksperiment pilot para shtrirjes në shkallë të gjerë;
– një dialog të përhershëm midis qytetarëve, institucioneve dhe diasporës.
Më 24 korrik 2026, Edi Rama prezantoi një program qeverisës të titulluar:
“BESA – Nga transformimi i vendit te forcimi i besimit: pika e kthesës së mandatit të katërt”
Duke analizuar elementet e bëra publike, konstatuam përputhje të rëndësishme me arkitekturën e projektit tonë: dëgjim i strukturuar, laborator i politikave publike, platformë dixhitale, matje e besimit, vlerësim pas-veprimi, eksperimentim pilot dhe sistem i paralajmërimit të hershëm.
Kjo afërsi nuk mund të shpërfillet lehtësisht, veçanërisht duke qenë se projekti ynë u ishte përcjellë me shkrim autoriteteve shqiptare, së bashku me shtojcat përkatëse, shumë kohë para prezantimit publik të programit qeverisës.
Prandaj, qasja ime sot është e thjeshtë dhe thellësisht demokratike:
Kërkoj që të zbardhet e vërteta mbi origjinën e programit “BESA”.
– Kur nisi hartimi i tij?
– Kush e konceptoi atë?
– Kush e shkroi atë?
– Çfarë burimesh u përdorën?
A janë hapur, transferuar, përmbledhur apo shfrytëzuar dokumentet e dërguara nga BES’SA?
