Studim nga Qamil Gjyrezi
Kengetari Glerdit Turmetaj, fitues ne Festivalin ‘Lule Bore 2025’, perfaqeson kengetarin e ri me te ardhme, qe kerkon identitet artistik dhe perfaqeson shenjen e tranzicionit kulturor tek artistet e rinj.
-Në planin semiotik, figura artistike e Glerdit Turmetaj mund të lexohet si një shenjë e brezit të ri të muzikës shqiptare, ku ndërthuren identiteti personal, energjia skenike dhe komunikimi emocional me publikun.
-Zëri funksionon si ikonë emocionale: ai përçon ndjeshmëri dhe sinqeritet, duke krijuar një lidhje të drejtpërdrejtë me dëgjuesin.
-Prania skenike është një indeks i energjisë rinore, që sinjalizon dinamizëm dhe dëshirë për të qenë pjesë aktive e kulturës muzikore bashkëkohore.
-Stili interpretues shndërrohet në simbol të identitetit të ri artistik, ku tradita melodike shqiptare dhe ndikimet moderne bashkëjetojnë.
Në këtë këndvështrim, Turmetaj përfaqëson një shenjë të tranzicionit kulturor, ku artistët e rinj kërkojnë të ndërtojnë një gjuhë muzikore personale, duke ruajtur njëkohësisht komunikimin me publikun shqiptar. Në thelb, semiotika e tij lidhet me autenticitetin, energjinë dhe kërkimin e identitetit artistik në skenën muzikore të sotme.
Semiotika e këngës “Ta dish” në Festivalin ‘Lule borë 2025’, ndjenje, tradite, identitet.
Kenga Ta dish e Leon Lekes, kenduar nga Glerdit Turmetaj eshte modeli i kenges qe te mbetet ne mendje. Kënga “Ta dish”, e interpretuar nga Glerdit Turmetaj me muzikë dhe tekst të Leon Lekaj, fitoi çmimin e parë në edicionin e 10-të të festivalit Lule Bore, në teatrin Teatri Migjeni dhe u vlerësua për finesën melodike dhe emocionin e interpretimit.
Në planin semiotik, kënga mund të lexohet në disa nivele:
1. Shenja emocionale (ikona e ndjenjës)
Melodia e butë dhe interpretimi i ndjeshëm krijojnë një ikonë të dashurisë dhe reflektimit personal. Zëri i këngëtarit funksionon si shenjë që përçon sinqeritet dhe intimitet emocional.
2. Indeksi i traditës shkodrane
Stili melodik dhe orkestracioni lidhen me traditën urbane të këngës shkodrane, duke e bërë këngën një indeks kulturor që lidh muzikën e re me kujtesën muzikore të qytetit.
3. Simboli i dijes dhe ndërgjegjësimit
Vetë titulli “Ta dish” është një simbol semiotik: ai sugjeron dijen, ndërgjegjësimin dhe zbulesën e një të vërtete emocionale që i drejtohet tjetrit.
Semiotika e kësaj kënge ndërton një triadë kuptimore: ndjenjë – traditë – identitet. Përmes kësaj gjuhe muzikore, kënga shndërrohet jo vetëm në një interpretim artistik, por në një shenjë të vazhdimësisë së kulturës muzikore shkodrane në brezin e ri të këngëtarëve.
Analizë e shkurtër semiotike e këngës “Ta dish” (Festivali Luleborë 2025)
Kenga Ta dish e Leon Lekes, eshte nje kenge e kuptueshme, e ndjeshme, shenje e komunikimit universal te muzikes. Nje rendesi te madhe tek nje kenge, merr edhe interpretimi i kengetari Glerdit Turmetaj.
-Në planin semiotik, kënga “Ta dish” e interpretuar nga Glerdit Turmetaj ndërton një komunikim të drejtpërdrejtë emocional mes këngëtarit dhe dëgjuesit. Titulli “Ta dish” funksionon si simbol i zbulimit të një të vërtete ndjenjsore, ku subjekti kërkon që mesazhi i dashurisë ose i reflektimit të kuptohet plotësisht nga tjetri.
-Melodia e butë dhe fraza lirike krijojnë një ikonë të ndjenjës intime, ndërsa interpretimi vokal shërben si indeks i sinqeritetit dhe i përjetimit personal të këngëtarit. Kështu, kënga shndërrohet në një shenjë artistike që lidh emocionin individual me traditën melodike të festivalit Festivali Luleborë.
Në thelb, semiotika e kësaj kënge përçon idenë se ndjenja e thënë me sinqeritet bëhet shenjë komunikimi universal, duke e bërë këngën të kuptueshme dhe të ndjeshme për publikun.
Interviste me kengetarin Glerdit Turmetaj
1. Glerdit, kur keni filluar të këndoni për herë të parë? A ju kujtohet diçka e veçantë?
Kam filluar të këndoj që në moshë shumë të vogël. Muzika ka qenë gjithmonë pjesë e jetës sime dhe që në fëmijëri më pëlqente të merrja pjesë në aktivitete dhe koncerte shkollore. Aty fillova të kuptoj që kënga nuk ishte vetëm një pasion për mua, por një rrugë që doja ta ndiqja seriozisht në jetën time.
2. A keni studiuar për muzikë, në cilin vit?
Po, studimet për muzikë i kam filluar në vitin 2004, në klasën e pestë, në Shkollën Artistike “Prenk Jakova” në Shkodër. Aty mora formimin tim muzikor dhe vazhdova studimet deri në përfundimin e shkollës së mesme në vitet 2010–2011, një periudhë shumë e rëndësishme për formimin tim artistik.
3. Çfarë karakteristikash duhet të ketë një këngëtar për të transmetuar muzikë të mirë tek dëgjuesi?
Mendoj se një këngëtar duhet të ketë mbi të gjitha ndjenjë dhe sinqeritet në interpretim. Zëri është shumë i rëndësishëm, por po aq e rëndësishme është mënyra se si përçon emocionin tek publiku.
4. Kush janë muzikantët me të cilët bashkëpunoni?
Kam pasur fatin të bashkëpunoj me shumë muzikantë dhe instrumentistë të talentuar, sidomos në skenën muzikore të Shkodrës.
Por bashkepunimi me i gjate ne muzike jane kolegët qe bashkëpunojme disa vite bashke si Ersad Hoti ne tastiere dhe Kristian Gajtani ne kitare.
5. Si ishte bashkëpunimi me kompozitorin Leon Leka dhe a dini diçka për të atin kompozitorin Zef Leka?
Bashkëpunimi me kompozitorin Leon Lekaj ka qenë një eksperiencë shumë e bukur dhe profesionale. Ai vjen nga një familje me traditë muzikore, pasi i ati, kompozitori Zef Lekaj, ka qenë një figurë e njohur që ka lënë gjurmë të rëndësishme në krijimtarinë muzikore shqiptare.
6. Si u ndjetë pas çmimit të parë në Fest Lule Bore?
Ishte një emocion shumë i madh për mua të fitoja çmimin e parë në festivalin Lule Bore. Ishte një moment shumë i rëndësishëm në rrugëtimin tim artistik dhe një motivim i madh për të vazhduar të punoj edhe më shumë në muzikë.
7. Sa ndikoi dirigjentja e talentuar Elda Laro në suksesin tuaj?
Dirigjentja Elda Laro ka pasur një rol shumë të rëndësishëm në realizimin e performancës. Profesionalizmi dhe përkushtimi i saj në drejtimin e orkestrës kanë qenë një mbështetje shumë e madhe dhe padyshim kanë ndikuar pozitivisht në suksesin e interpretimit.
8. Me se merreni aktualisht?
Aktualisht vazhdoj të jem aktiv në skenën muzikore, duke performuar muzikë live në lokalet e qytetit. Paralelisht jam student në vitin e tretë në degën e pedagogjisë muzikore. Gjithashtu kam pasur kënaqësinë dhe nderin që për dy vite radhazi të jem pjesë e jurisë në aktivitetin e njohur për fëmijë “Bilbilat e Vegjël”, një eksperiencë shumë e bukur që më ka dhënë mundësinë të vlerësoj dhe të mbështes talentet e reja.
9. A mendoni se studentët e Universitetit Luigj Gurakuqi dhe të rinjtë shkodranë duhet të dëgjojnë muzikën tradicionale të Shkodrës, ahengun dhe muzikën e mirë?
Sigurisht që po. Muzika tradicionale shkodrane dhe ahengu janë një pasuri shumë e madhe kulturore për qytetin tonë. Është shumë e rëndësishme që të rinjtë ta njohin dhe ta dëgjojnë këtë muzikë, sepse ajo përfaqëson historinë dhe shpirtin artistik të Shkodrës.
10. Si e shikoni të ardhmen e këngës dhe a keni ndonjë projekt të veçantë?
Mendoj se muzika shqiptare ka shumë potencial për të ardhmen. Është e rëndësishme që të ruajmë traditën dhe vlerat e muzikës sonë, duke i kombinuar edhe me elemente moderne. Sa i përket projekteve, kam në plan të vazhdoj të punoj me krijime dhe interpretime të reja për publikun.
