Shkruan Qamil Gjyrezi
Me datë 11. Qershor. 2026 u zhvillua në Departamentin Psikologji-Punë Sociale, të Universitetit të Shkodrës “Luigj Gurakuqi”, leksioni i hapur: “Hypnosis: Brain, Mind and Behaviour” , “Hipnoza, truri, mendja dhe sjellja” nga Profesoreshë Simona Massimino, Universiteti i Mesinës, Itali. Leksioni ishte një mundësi për të eksploruar marrëdhënien mes hipnozës, trurit, mendjes dhe sjelljes njerëzore, përmes një perspektive bashkëkohore shkencore. Në leksion u zhvilluan diskutime dhe pyetje mbi temën, nga studentët dhe profesorët pjesmarrës. Në këtë leksion Profesoreshë Massimino zhvilloi një seancë terapeutike praktike me hipnozë, me një nivel të lartë shkencor dhe akademik. Leksioni u drejtua me shumë profesionalizëm dhe nivel të lartë shkencor nga drejtuesja e departamentit Psikologji-Punë Sociale, Dr. Elona Hasmujaj.
Prof. Assoc. Dr. Simona Massimino është studiuese dhe pedagoge në Departamentin e Shkencave Kognitive, Psikologjike, Pedagogjike dhe Studimeve Kulturore të Universitetit të Mesinës në Itali. Fusha e saj kërkimore lidhet me psikologjinë, neuroshkencat kognitive dhe proceset e sjelljes njerëzore. Ajo ka kontribuar në studime mbi perceptimin, paragjykimet sociale, proceset njohëse dhe marrëdhëniet midis trurit dhe sjelljes. Semiotikisht, puna e Simona Massimino-s mund të interpretohet si një kërkim mbi mënyrën se si mendja njerëzore ndërton kuptime nga shenjat, perceptimet dhe ndërveprimet sociale. Në këtë kuptim, truri nuk është vetëm një organ biologjik, por edhe një sistem interpretues i simboleve, emocioneve dhe komunikimit. Në studimet e saj, raporti tru–mendje–sjellje paraqitet si një proces i vazhdueshëm interpretimi, ku individi krijon kuptime dhe i shndërron ato në veprime dhe sjellje sociale.
Në planin semiotik, hipnoza mund të shihet si një proces komunikimi simbolik, ku shenjat, fjalët, tingulli i zërit dhe sugjestioni ndikojnë në mënyrën se si individi ndërton kuptimin e realitetit.
1. Hipnoza si sistem shenjash
Në semiotikë, çdo fjalë ose simbol është një shenjë. Gjatë hipnozës, fjalët e hipnotizuesit nuk janë vetëm tinguj, por bartëse kuptimi që aktivizojnë imazhe, emocione dhe kujtime në mendjen e subjektit. Shenja gjuhësore shndërrohet në përvojë psikologjike.
2. Truri si interpretues i shenjave
Truri mund të konsiderohet një mekanizëm semiotik që përpunon vazhdimisht shenja nga bota e jashtme. Në gjendjen hipnotike, interpretimi i këtyre shenjave bëhet më i fokusuar dhe më pak kritik, duke rritur ndikimin e sugjestionit.
3. Mendja si hapësirë kuptimore
Mendja është vendi ku shenjat marrin kuptim. Hipnoza vepron mbi këtë proces duke krijuar narrativa dhe simbole të reja. Për shembull, një ndjenjë qetësie mund të përfaqësohet nga simboli i një deti të qetë ose një drite të butë, të cilat mendja i përkthen në gjendje emocionale reale.
4. Sjellja si shenjë e jashtme
Nga këndvështrimi semiotik, sjellja është manifestimi i dukshëm i proceseve të brendshme kuptimore. Ndryshimi i kuptimeve në mendje përmes hipnozës mund të prodhojë ndryshime në veprim, komunikim dhe qëndrime. Sjellja bëhet kështu shenja e transformimit të brendshëm.
Si përfundim në planin semiotik, raporti midis hipnozës, trurit, mendjes dhe sjelljes përfaqëson një zinxhir ku shenjat ndikojnë interpretimin mendor, interpretimi formëson përvojën psikologjike dhe përvoja reflektohet në sjellje. Hipnoza dëshmon se fuqia e simbolit dhe e gjuhës mund të ndikojë jo vetëm mendimin, por edhe veprimin njerëzor. Për të vertetuar rolin e neuroshkencës për trurin hipnotik po citoj një thënie të Dr. David Spiegel, psikiatër dhe studiues (Universiteti Stanford) “Hipnoza është një gjendje vëmendjeje shumë e fokusuar, e ngjashme me shikimin përmes një lente telefoto ku detajet janë të gjalla, por konteksti humbet.”
