Situata e mbipopullimit në burgjet shqiptare ka ngritur alarmin në Këshillin e Europës, duke ekspozuar një problem serioz në sistemin e drejtësisë. Përdorimi i tepruar dhe i paarsyetuar i paraburgimit është kthyer në një praktikë të zakonshme, duke e vendosur Shqipërinë në një pozicion skandaloz krahasuar me vendet e tjera europiane.
Sipas vlerësimeve të përfaqësuesve europianë, Shqipëria ka më shumë persona në paraburgim sesa të dënuar me vendim të formës së prerë, një tregues i qartë i dështimit të sistemit gjyqësor dhe mungesës së respektimit të standardeve themelore të të drejtave të njeriut.
Paraburgimi, sipas rekomandimeve ndërkombëtare, duhet të përdoret vetëm në raste të veçanta, kur ekzistojnë tregues të qartë për rrezik real ndaj interesit publik. Megjithatë, në Shqipëri kjo masë aplikohet shpesh si rregull dhe jo si përjashtim, veçanërisht në gjykatat e shkallës së parë dhe gjatë rishikimeve formale të masave të sigurisë.
Mbipopullimi i burgjeve është cilësuar si një nga sfidat më të mëdha për administratën penitenciare, ndërsa institucionet përgjegjëse akuzohen për mungesë vullneti për të zbatuar masa alternative ndaj paraburgimit. Sipas standardeve europiane, autoritetet duhet të shqyrtojnë masa më pak dëmtuese dhe të garantojnë që ndalimi pa gjyq të mos zgjasë përtej një afati të arsyeshëm.
Një tjetër shqetësim serioz është përmbysja e barrës së provës, ku në praktikë i ndaluari detyrohet të justifikojë pse duhet të lirohet, në vend që autoritetet të provojnë pse duhet të mbahet në paraburgim. Ky realitet thellon mosbesimin ndaj drejtësisë dhe forcon perceptimin e arbitraritetit.
Kritikat e Këshillit të Europës hedhin dritë mbi një problem që nuk mund të mbulohet më me deklarata politike. Mbipopullimi i burgjeve dhe abuzimi me paraburgimin janë simptoma të një sistemi që po funksionon kundër qytetarëve dhe jo në shërbim të tyre.
